|
انسان و
فلسفه امتحان
يا
جام و ميگر
چهارم
فصل ٢
پاره يی از
پيدايش، هنر و
حکمت در
آزمايش بشر
مقدمه
:
چون به
درک لزوم تجسس
و دريافت قرب
حضور او تعالی
جل جلاله در
رسالهء «انسان
و اسرار قرب»
تا جايی
دانستيم بی
مورد نيست که
حکمت اين صحنه
گردانيهای
آزمون را
دريابيم که
چرا انسانها
را به اين
جهان برای
دادن امتحان
خلق کردند و
منظور از سپری
کردن دوران
زندگی به اين
دنيای فانی چه
بوده و چه می
باشد را نيز
بخوبی
دريابيم.
زيرا
اين حقيقت
مسلم است
چنانکه بشر هر
دستگاه را
ساخت ماهيت
کار و اندازهء
قدرتش را هم
دانست پس خدای
عظيم از بدو
خلقت طرز تفکر
و تثبيت جهت
را که انسان به
اختيار خويش
انتخاب می کرد،
نيز ميدانست که
قرآن کريم از
آن به خبر « فَرِيقٌ
فِی الجَنَةِ
وَ فَرِيقٌ
فِی
السَعِيرِ »
اشارت نموده
است.
(شوری/٧٩)
ترجمه : گروهی
در جنت اند و
جمعی در دوزخ.
و ازفحوای
آيه مبارکه به
خوبی تمام
روشن است ولی
انسان اگر در
اول خلقت به
آن جهان می
بود به اين حقيقت
اعتراف نمی
کرد و در
برابر
برادران نيک و
صالح خود که
ايشان از جنس
او بودند قانع
نمی شد لذا
خدای متعال
برای روشن کردن
« وَ لَمَا
يَعلَمِ
اللهُ
الَّذِينَ
جَاهَدُوا
مِنکُم وَ
يَعلَمَ
الصَبِرِينَ» آدم
عليه السلام و
ذرياتش را
بدينجا
آوردند.
ترجمه : تا
آنکه خدای
متعال به علم
مشاهداتی
خويش مجاهدت و
صابريت
مؤمنان را
مقيد به زمان
و مکان
ببينند. (آل
عمران/١٤٢)
بناءً اين
دار پر جار و
جنجال را طوری
آفريد که از
يک طرف با ديد
طی مدارج
تکامل به فصول
اربعه و غيره،
تثبيت جهتش
صورت گيرد و
از جانب ديگر
به پرکردن فلم
زندگی خود هر
واحد از اولاد
بشر قانع بوده
اضافه طلبی
ننمايد.
اينک به
مطالب يا سوال
و جوابهای
توأم به اين موضوع
را تحت مداقه
نظر قرار
دهند.
١- آيا
متوجه شده ايد
؟ هرگاه ذات
عظيم با عظمت
و حشمت او جل
جلاله اولاد
بشر را در
سرای باقی و
سرمدی خلق می
کرد با داشتن
خاصيت عدالت
بايد همهء شان
دارای يک سويه
بوده و به
نظام
مساويانه
حيات را به
استفاده از لذايذ
مأکولات و
مشروبات و
ملبوسات سپری
نموده زيست می
کردند در چنين
صورت البته
انواع تخليق و
شخصيت های
دارای لياقت
کامل و خلوص
تمام با صدها
اسرار ديگر
همه و همه
معطل می ماند، زيرا به
زندگی
يکنواخت
ساحهء آفرينش
بايد يکسان می
بود به اين
صورتها
نمايشگری
کمال صانعيت و
ابداع و ايجاد
او جل جلاله
با غيره صفات
محدود می
گرديد.
٢- آيا
متوجه شده ايد
؟ در حال
آرامی و
خوشکامی هر
واحد از انسان
ها با ديد آن
همه قدرت و
عظمت و جلال و
حشمت او تعالی
جل جلاله در
سرای ابد به
وی جل شانه از
مخلصين کامل و
صادق خود را
می نمودند، لذا
خدای متعال
برای تمييز
مراتب مخلصين
واقعی از
ادعاداران
کاذب و مقلد،
اين صحنه های
گير و دار را
خلق و در
ادوار زمان او
را به اثر الهامات
ملکی و وساوس
شيطانی به
معرض آزمون
قرار داده است
تا مخلصين از
مدعيان دروغين
در برابر
شدايد تمييز
گردند.
٣- آيا
متوجه شده ايد
؟ که با چنين
شاه عظيم و
کريم و عليم و
قديم جل جلاله
به راستی
مناسب نبود و
نيست که هر
لايق و نالايق
بر خوان قرب
حضرت حنان و
منان او جلت
عظمته نشسته و
بدون کوچکترين
ثبوت اخلاص و
علاقهء علمی
کامل به حضرت
ذات او جل
جلاله، مالک
دريافت قرب
حضور وی
جل جلاله می
گرديد.
٤-
آيا متوجه
شده ايد ؟ لذا اين
دار ابتلا را
با اين همه
نشيب و فراز و
وساوس شياطين
جنی و انسی
وغيره اسباب
مغشوش کننده
ديگر خلق کرده
وانسان را به
حکم راکت در
آن رها و او را
مخير به تعيين
جهت با داشتن
عقل منکشف و
رهنمای قرآن
دست ناخورده
اسلام و ذوات
شريف انبيا
عليه السلام و
اوليای کرام
(رح) قرار داده
است.
٥- آيا
متوجه شده ايد
؟ که ته تنها
مراد از
پيدايش بشر
بدين سرای،
برای طی صحنه
های آزمون بوده،
بلکه برای
مطالعهء
اقسام و انواع
قدرت ذات
لايزالی اوست
تا به دقت
بنگرد که از
اشيای ناچيز
اين همه اقسام
و انواع
موجودات
جاندار و بی
جان، بازهم
دارای خواص و
الوان و مدارج
تکامل مخالف
يکی بعد ديگر،
آن را ديده و
پی بر کمال
تصرف، عظمت و قدرت
تامه او تعالی
جل جلاله برده
وازين طريقهء
آسان و عبادت
بدون قيد و
شرط معرفت
کامل به او جل
جلاله حاصل
نموه باشد.
٦- آيا
متوجه شده ايد
؟ که حقيقت
درک اين کيفيت
از مشاهدهء
اشيا و تصرف
ذات او تعالی
جل جلاله بر
همهء آنها
چقدر که زيادت
يابد اولين
علامت قرب بشر
را به وی جل
جلاله چنان
مستحکم و
تنوير می بخشد
که به عين اليقين
ميداند آن
خدای که از
خاک ناچيز و
غيره اشيای بی
ارزش اين همه
مصنوعات و
مخلوقات گوناگون
بيافريند او
حتماً از جنس
بهتر، اشيای هزاران
بار افضلتر و
نيکوتر را خلق
کرده و می
نمايد (جنان) .
٧- آيا
متوجه شده ايد
؟ که ازين
معرفت يقيناً
اين واقعيت
نيز به انسان
حاصل می گردد
آن ذات که
برای شش تا
هشت ماه بهار
و تابستان و
تيرماه و غيره
ايام را به هر
سال، خوشگوار
خلق نمايد
برای ابد نيز
می تواند که
اين فصول را
مستدام
گرداند. و هکذا
برای (٣٠ تا ٤٠)
سال انسان را
جوان وتازه
بدارد، يقين
است برای
ملياردها سال
نيز چنين باقی
داشته می
تواند.
٨- آيا
متوجه شده ايد
؟ پيدايش
انسان به اين
صحنه های امتحان
و انتها رفتن
او به آن سرای
باقی و توصلش
به ديدار حضرت
وی تعالی جل
جلاله که هيچ
چشم نديده و
هيچ گوش
نشنيده دارای
چندين حکمت
بوده و هست.
٩- آيا
متوجه شده ايد
؟ اولين حکمت
مشاهدهء
انواع نعما و
تصرف بر اکثر
اشيا در اين
سرای که به
انسان ها مفت
و رايگان داده
شده اينست
بايد بشر به
خوبی تمام اين
لطف حضرت او
جل جلاله را
بداند که از
سر چشمهء الرحمانی
به ما اعطا
گرديده بنابرين
لازمست تا به
جلب فضل بيشتر
حضرت او جل
جلاله از راه
اعمال صالحه
همت گماشته
باشيم تا به
اين کار ها از
دريای بيکران
الرحيمی او
برای هميشه بهره
مند گرديم و
اينست راز
همهء قرآن
کريم که در
بسم الله الرحمن
الرحيم
گنجانيده است.
١٠- آيا
متوجه شده ايد
؟ که نه تنها
انسان برای
آزمايش تثبيت
شهودی صحنه
های عملی
اتخاذ تصميم
خويش در
مشاهدهء اين
همه نعما در
بحروبر و غيره
افلاک ديگر
پيدا شده، بلکه
مراد از تعيين
جهت و گرفتن
محبت با خالق
جل جلاله يا
مخلوق بوده
ودر عين حال
بايد ظاهراً
کمالات حضرت
وی تعالی جل
جلاله را نيز
در پرتو اين
اشيا که برای
ظهور و ثبوت
جمال و کمال
حضرت لايزالی
او جل جلاله
است دانسته و
از آن نورانيت
به ايمان خود
اضافه کرده
باشيم.
١١- آيا
متوجه شده ايد
؟ که حکمت از
پيدايش ما
انسانها و به
معرض امتحان
قرار دادن،
برای لطفهای
بيشتر و
تمامتر هر دو
جهان بعد از
قبول اندک
کشمکش با نفس
و شيطان باشد،
تا شايستهء
صفائيت و
لياقت گرديم و
قابل پذيرفتن
حضور ذات او
جل جلاله
شويم.
١٢- آيا
متوجه شده ايد
؟ که چانس
يافتن ثروت و
قدرت و غيره
تصرفات بيجا
چون انداختن
دانه پيش
مرغها يا
مورچه ها و يا گذاشتن
توتهء گوشت
پيشروی حيوانات
وحشيست، زيرا
او گمان می
کند که اين را
مفت يا به اثر
تلاش که در
راه پيش روی
خود داشت
يافته است ولی
در حقيقت شخصی
آنرا به مسير
راهش گذاشته و
او را چانس
داده است، و
اين چنين
استعداد
دريافت ثروت و
قدرت و دانش
از وی تعالی
جل جلاله بغرض
آزمون ماست.
١٣- آيا
متوجه شده
ايد؟ که نه
تنها خلق اين
موجود (انسان)
به غرض دادن امتحان
انجام می
پذيرد بلکه
حکمت های
عجائب و غرائب
بلانهايه هم
از ديدن و
مشاهده کردن
انواع
موجودات حيه و بی
جان و آثار
گوناگون در هر
فصل و زمان و
رسيدن آنها به
فصول اربعهء متوالی
که هر يک
دارای چه
اسرار و راز
اند همه و همه
يکی بعد ديگر
ثابت کننده و
نشان دهندهء
کمال و قدرت آن
خالق اکبر جل
جلاله بوده و
می باشد. جلت
عظمته

|